درگذشت چهره امنیتی و تولد دغدغه‌های امنیتی تازه

در روزی که چهره سنتی امنیتی جمهوری اسلامی درگذشت معلوم شد منطقه با مسایل امنیتی تازه‌ای روبرو است: اتحاد اسرائیل و امارات و مصر علیه ایران؛ بازگشت حمله اتمی به محاسبات، و احتمال حمله سایبری روسیه به آمریکا

روزآروز
۳ | فروردین | ۱۴۰۱ ۵۶۶ ۰

اولین وزیر اطلاعات جمهوری اسلامی در حالی درگذشت که اتحادی امنیتی علیه جمهوری اسلامی در منطقه در حال شکل‌گیری است. بایدن هم نگرانی امنیتی تازه‌ای دارد: حمله سایبری روسیه به شرکت‌های آمریکایی که روسیه را ترک کرده‌اند. به دومین روز فروردین نمی‌آمد که چنین به امنیت گره خورده باشد. 

اینجا روزآروز است و ما مهم‌ترین اخبار دوم فروردین سال ۱۴۰۱ را برای شما به صورت جمع‌وجور خلاصه کرده‌ایم: 

1️⃣ درگذشت ری‌شهری
محمد محمدی نیک مشهور به ری‌شهری در سن ۷۵ سالگی درگذشت. او اولین وزیر اطلاعات ایران پس از تشکیل آن در سال ۶۳ بود. قبل از آن حاکم شرع در دادگاه‌های انقلاب و چهره اصلی پرونده‌های مهمی مانند کودتای نوژه، محاکمه آیت‌الله شریعتمداری، و مهدی هاشمی بود. دادگاه این آخری که منجر به اعدام مهدی هاشمی شد، نقش مهمی در برکناری آیت‌الله منتظری از سمت قائم‌مقامی رهبری داشت. 

ری‌شهری از طلاب مدرسه حقانی بود. طلاب این مدرسه نفوذ گسترده‌ای در دستگاه قضایی و امنیتی پس از انقلاب داشتند. ری‌شهری در دوران بعد از درگذشت آیت‌الله خمینی قصد فعالیت سیاسی در قالب حزب داشت و «جمعیت دفاع از ارزش‌ها» را با همراهی چهره‌های امنیتی نزدیک به خود –مانند روح‌الله حسینیان، احمد پورنجاتی، محمد شریعتمداری، و...- راه‌اندازی کرد اما بعد از شکست در دوم خرداد که در آن آخر شد، فعالیت سیاسی را رها کرد و تولیت آستان حرم عبدالعظیم بسنده کرد. 

چرا مهم است: درگذشت او تقریبا هیچ اهمیتی ندارد. او بعد از درگذشت آیت‌الله خمینی نفوذ سیاسی خود را از دست داد. 

2️⃣ نشست کم‌سابقه رهبران اسرائيل، امارات و مصر
عبدالفتاح السیسی، ريیس‌جمهور مصر، نفتانی بنت، نخست‌وزیر اسرائیل و شیخ محمد بن‌زاید، ولیعهد ابوظبی امروز در مصر ديدار کردند.

رسانه‌های اسرائیل گزارش داده‌اند که برگزاری این دیدار سه‌جانبه در شرم‌الشیخ مصر، پیشنهاد نفتالی بنت بوده که در سفر ماه گذشته او به ابوظبی مطرح شد. گفته شده که محور این نشست راه‌های تقویت همکاری برای مقابله با گسترش نفود ایران در منطقه در صورت احیای برجام بوده است. مسایل مربوط به سوریه و حمله روسیه به اوکراین هم در این نشست بررسی شده است. 

چرا مهم است: آمریکا از منطقه خاورمیانه خارج شده و حالا احیای برجام در حال در دستور کار جدی دولت بایدن قرار دارد و از پیامدهای احیای برجام می‌تواند حذف نام سپاه پاسداران از فهرست سازمان‌های تروریستی باشد. 

با خروج منطقه و کاهش فشار روی ایران، برخی کشورهای عربی و اسرائیل در حال شکل‌دادن اتحادی هستند که به گفته خودشان جلوی نفوذ ایران در منطقه خاورمیانه را بگیرند. اجلاس سه‌نفره فوق، نشانه‌ای از جدی‌تر شدن این اتحاد در آستانه احیای احتمالی برجام است. 

3️⃣ روسیه در چه صورتی از بمب اتم استفاده می‌کند؟
دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، در گفتگوی با کریستن امانپور، مجری سی.ان.ان، گفته که روسیه در صورتی از گزینه هسته‌ای استفاده می‌کند که «موجودیت»ش در خطر باشد. او این پاسخ را در حالی داد که امان‌پور اصرار داشت بداند آیا روسیه در حمله به اوکراین از گزینه هسته‌ای استفاده خواهد کرد یا نه؟ 

چرا مهم است: غرب فکر می‌کرد پوتین به اوکراین حمله نمی‌کند اما پوتین حمله کرد. حالا این سئوال مطرح است چه تضمینی است که او از گزینه اتمی استفاده نکند. او ماه گذشته میلادی دستور داد تا نیروهای هسته‌ای روسیه در حالت آماده‌باش کامل باشند؛ اخطاری به غرب که دستش روی ماشه هست. دبیرکل سازمان ملل هم ۱۴ مارس گفت که زمانی چشم‌انداز مناقشه هسته‌ای غیرقابل تصور بود، حالا اما این موضوع جزو احتمالات قرار گرفته است. 

تصویر کلان: حمله روسیه مانند چند روز گذشته روی محاصره ماریوپول متمرکز است. حالا منابع غربی تاکید دارند که روسیه در اوکراین به گل نشسته است اما خود روسیه می‌گوید که جنگ طبق برنامه پیش می‌رود. 

4️⃣ محکومیت جدید منتقد پوتین
الکسی ناوالنی، رهبر اپوزیسیون زندانی روسیه به اتهام «کلاهبرداری» و «تحقیر» دادگاه، به ۹ سال دیگر زندان محکوم شده است. 

او در حال حاضر یک حکم دوسال و نیمه دارد و در یک زندان امنیتی در حومه مسکو دوران محکومیت خود را می‌گذراند. 

چرا مهم است: جنگ فرصت مناسبی برای طرفین به وجود آورده که مخالفان خود را سرکوب کنند. دیروز هم اعلام شد که زلنسکی ۱۱ حزب مخالف را ممنوع کرده است. 

5️⃣ بایدن نگران حمله سایبری روسیه است 

جو بایدن در یک نشست با مدیران تجاری در واشنگتن دی.سی به مدیران عامل شرکت‌های تجاری هشدار داده که «ممکن است روسیه در حال برنامه‌ریزی یک حمله سایبری علیه ما باشد.» بایدن گفته که «وظیفه میهن‌پرستانه» مدیران عامل و اجرایی شرکت‌های آمریکایی آن است که «تا جایی که می‌توانید سرمایه‌گذاری کنید که مطمئن شوید که ظرفیت فناوری‌تان برای مقابله با حملات سایبری آماده کرده‌اید.» 

چرا مهم است: جنگ در اوکراین ممکن است در هر جهت گسترده شود؛ در جهاتی که زیرپوستی کشورهای دیگر را هم درگیر کند. دموکرات‌ها چهارسال روسیه را متهم کردند که با حمله سایبری قصد اختلال در روندهای انتخاباتی آمریکا داشته است. بنابراین محتمل‌ترین جهت برای گسترش جنگ در اوکراین می‌تواند فضای سایبری باشد. 


نظرات

نظری ثبت نشده است، اولین نفر باشید

نظر دهید
قوانین ارسال نظر
ایمیل شما منتشر نخواهد شد نظراتی که حاوی توهین باشند منتشر نخواهند شد لطفا از نوشتن نظرات خود به صورت حروف لاتین (فینگلیش) خودداری کنید

مطالب مرتبط